-Evrensel Görme Özürlüler Derneğinin İstihdam Politikası
-Evrensel Görme Engelliler Derneği Tüzüğü
-Belediyelerin Uygulamalarından Kaynaklanan Sorunlar
-Çankaya İlçesinde Yaşayan Engelliler İçin Tatil Projesi

EVRENSEL GÖRME ÖZÜRLÜLER DERNEĞİNİN İSTİHDAM POLİTİKASI

            Ülkemizde genel olarak işsizlik sorunu yoğun bir şekilde yaşanmaktadır..Bu durumdan tüm toplum kesimleri etkilenmektedir.Hiç kuşku yok ki genelde özürlüler,özelde de görme özürlüler istihdam sorununu yoğun bir şekilde yaşamaktadır.

            Çalışmalar diğer toplum kesimleri dikkate alındığında yetersiz olduğu görülmektedir.

Ülkemizde bulunan özürlülerin sayısı, eğitim düzeyi, hangi yaş grubunda olduğu, hangi bölgelerde yoğunlaştığı edindiği meslekler tam olarak bilinmemektedir. Bu durumlar ihtiyaçlar doğrultusunda hizmet planlamasının olumsuz yönde etkilenmektedir. Görme özürlülerin sayısını bilmek ulusal düzeyde çok yönlü projeler geliştirilmesini önemli ölçüde kolaylaştıracaktır.Görme özürlülerin iş sorunlarını çağdaş yöntemlerle köklü bir şekilde çözümlemek gerekmektedir.Bu alanda kalıcı başarılar elde etmek için öncelikle gelişmiş uluslardaki deneyimlerden, ülkemizin olanaklarını göz önüne alarak ciddi bir çalışma başlatmak yararlı olacaktır.Öncelikle yasal çerçevede var olan eksiklikler yeniden ele alınarak bu alandaki sorunlar giderilmelidir.Ülkemizin toplumsal zenginlikleri göz önüne alındığında özürlüler son derece sınırlı bir şekilde yararlanmaktadırlar.Görme özürlülerin istihdam sorunlarına paralel olarak eğitim, rehabilitasyon mesleki gereksinimlerine sağlıklı bir şekilde çözmek gerekmektedir.Milli Eğitim Bakanlığına bağlı özel eğitim ve kaynaştırılmış eğitim programları uygulayan okulların personel ve araç-gereç ihtiyaçların çözümlenmesi gerekmektedir.Bu sorun gereksinimler çerçevesinde çözümlendiğinde görme özürlü yurttaşın geleceğe dönük sorunlarını çözümünde olumlu yönde etkileyecektir.Sosyal uyum ve mesleki amaçlı rehabilitasyon merkezleri bölgesel dağılım,bireylerin kültürel yapısı,bireysel yetenekleri araştırılarak işlevsel rehabilitasyon merkezleri açılmalıdır.Bu durum görme özürlünün teknolojiye uygun iş edinmesini sağlayacaktır.Aynı zamanda iyi yetişmiş, sertifikalar almış görmeyenlere karşı işverenlerin de ön yargısı azalacaktır.Bu alanda geçerli iş kollarını belirlemek amacıyla kapsamlı iş analizine ihtiyaç duyulmaktadır.Bu konuda hiç kuşku yok ki İŞ-KUR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ’ne büyük sorumluluklar düşmektedir.Gerek eğitim, gerekse rehabilitasyon iş alanında verimliliği artıran, destekleyen en önemli unsurlardır.

Ülkemizin kültürel yapısı ve bölgesel koşulları dikkate alındığında tarım ve hayvancılığın çok önemli olduğu görülecektir. İstihdam konusunda sadece sanayi alanında yoğunlaşmak doğru değildir. Bu alanda gerçekçi tespitler yapmamak ülkemiz kaynaklarını iyi kullanmamak demektir. Oysa kırsal kesimde yaşayan görmeyenler aldıkları kültür gereği tarım ve hayvancılıkla ilgili işlerde daha başarılı olacaklardır.

Görme özürlülerin istihdamını kolaylaştırmak için işverenlere yönelik ön yargıyı azaltıcı çalışmalar yapmak gerekir. Bu alanda gerek yüz yüze görüşmeler gerekse de yazılı ve görsel iletişim araçları kullanılarak bilinçlendirici , aydınlatıcı çalışmalar yararlı olacaktır.Şu bir gerçek ki görmeyenler özür grupları dikkate alındığında en az tercih edilen kesimdir.Bu alanda eksikliği gidermek için başta EVRENSEL GÖRME ÖZÜRLÜLER DERNEĞİ olmak üzere tüm sivil toplum örgütlerine ciddi sorumluluklar düşmektedir.

İstihdam ile ilgili gelişmeleri izleyerek, uluslar arası deneyimlerden faydalanmak gerekmektedir. Bu alanda var olan yeni iş kolları ülkemiz koşulları da göz önüne alınarak uyarlanmalıdır. Bu alanda çalışmalar yürütülürken belli periyotlarla gelişmiş uluslara gidilmeli aynı zamanda yazışmalar yapılmalıdır.

Derneğimiz görme özürlülerin iş sorunlarını çözmek üzere kamu kuruluşlarına, özel kuruluşlara ve kişilere iş garantili meslek kursları, meslek okulları açtırmak için yönlendirici, destekleyici görev üstlenecektir. Bu alanla ilgili olarak yurt dışı deneyimlerden yararlanılacaktır.

Derneğimiz belli aralıklarla ulusal ve uluslar arası deneyimlerden yararlanmak üzere istihdam amaçlı paneller, seminerler ve sempozyumlar düzenleyecektir. Bu yolla görme özürlülerin iş sorunları gündeme getirmiş kamuoyu yaratmış olacaktır. Bu tarz toplantılar karşılıklı bilgi alış verişleri konuya ilişkin çalışmaları önemli yönde etkileyecektir.

Özürlülerle ilgili Kanun, Tüzük, Yönetmeliklerin demokratikleştirilmesi için yoğun bir mücadeleye girilecektir. Bu alanda özürlülerin hak ve çıkarları demokratik baskı grubu oluşturularak sürekli geliştirilecektir.

Derneğimiz başta üyelerimiz olmak üzere tüm görmeyenlerin iş sorunlarıyla yakından ilgilenecektir. Bu konuda temel amacımız görme özürlülerin istihdama yönelik sıkıntılarını kökten çözmek olacaktır.Derneğimiz görmeyenlerin işe alınmasını temel kriteri öncelikli ihtiyaç sahibi bireyler tercih edilecektir.Ahbap çavuş ilişkisi öne çıkmayacaktır.

Görmeyenlerin istihdam sorunlarını çözümlemek amacıyla Milli Eğitim Bakanlığı, Çalışma Bakanlığı, özürlülerden sorumlu Devlet Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı, Özürlüler İdaresi Başkanlığı, Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü, İŞ-KUR Genel Müdürlüğü vb. tüm ilgili kurum ve kuruluşlarla samimi işbirliği geliştirmek yararlı olacaktır.

SONUÇ VE ÖNERİLER

Derneğimiz tüm görmeyenlerin hak ve çıkarlarına insan onuruna yakışır bir şekilde çağdaş yöntemlerle çözmeyi hedeflemektedir.

Görmeyenlerin yasal çerçevede karşılaştıkları sorunlarını çözmek, sürekli iyileştirmeye dönük çalışmaları yürütmek,
Görmeyenlerin sosyal uyum ve rehabilitasyonlarını çözmek için ulusal politikalar üretmek.
Görme özürlülerin istihdam sorunlarını köklü bir şekilde çözmek amacıyla kapsamlı iş analizi yapmak,
İstihdam garantili mesleki okul ya da rehabilitasyon merkezlerinin açılmasını desteklemek,
.Görmeyenlerin kamu ve özel iş yerlerine alınmasında bireyin içinde bulunduğu sosyo-ekonomik durumunu ve başka önceliklerini dikkate almak,
Özürlülerle ilgili tüm kurum ve kuruluşlarla sağlıklı işbirliği geliştirmek,
İşverenlerin özürlülerle ilgili önyargısını azaltıcı bilinçlendirici çalışmalar yapmak,
İstihdama yönelik karşılıklı deneyimleri artırmak amacıyla belli periyotlarla ulusal ve uluslar arası toplantılar yapmak.

HAZIRLAYAN

Sosyal Hizmet Uzmanı Mesut BULUT

Evrensel Görme Engelliler Derneği Tüzüğü

                        DERNEĞİN ADI VE MERKEZİ
MADDE : 1-)
Derneğin adı                : EVRENSEL GÖRME ÖZÜRLÜLER DERNEĞİ
Derneğin Merkezi        : ANKARA

DERNEĞİN MERKEZİ
MADDE : 2-)
a-)Derneğin merkezi Ankara’da dır.

b-) Derneğin kuruluş tarihi: 28 Mayıs 2002

DERNEĞİN BAŞLICA AMACI
MADDE : 3-)
Özürlülüğe yol açan nedenlerin ortadan kaldırılması için gerekli önlemlerin alınması, ülkemizdeki görme özürlülerin ekonomik, toplumsal, kültürel, mesleki v.b. alanlarda ki haklarının korunması için çaba gösterilmesi, görme özürlülerin çağdaş eğitimini, toplum yaşamına bütün alanlarda ve düzeylerde diğer vatandaşlarla eşit yaşam koşullarına ve standartlarına sahip olarak tam ve eşit katılımını gerçekleştirmek, özürlüğün ve özürlülerin istismarına yol açan nedenlerin ortadan kaldırılması için mücadele etmektir.

ÇALŞMA KONULARI
MADDE : 4-) Dernek 3. maddede ki amacını gerçekleştirmek üzere aşağıdaki çalışmalarda bulunur.
a-)Özürlülüğe yol açan başlıca nedenleri ve önleme yollarını araştırır, gerekli önlemlerin alınması için yetkililer nezdinde girişimde bulunur.
b-)Görme özürlülerin tedavisi ve tıbbi rehabilitasyonu için ilgili kuruluşlar nezdinde girişimde bulunur, yurt çapında göz taramaları yapar veya yaptırır.
c-)Her yaş ve düzeydeki görme özürlülerin sanat, meslek, genel eğitim- öğretim ve rehabilitasyonları için gerekli önlemlerin alınmasını sağlar ve ihtiyacı olan her seviyede görmeyen öğrencilere burs ve kredi imkanlarından yaralandırır.
d-)Sesli ve yazılı yayınlar çıkarır, kitaplıklar kurar. Çıkarılmasını ve kurulmasını sağlar.
e-)Devlet sektöründe ve özel sektörde görme özürlülerin istihdamı için girişimlerde bulunur. Görme özürlüler için büfe, gazete bayiliği v.b. işyerleri tahsisine çalışır; serbest çalışan görme özürlüler için vergi, kredi v.b. konularda kolaylıklar sağlanması için çaba gösterir.
f-)Çeşitli araçlara yönelik kooperatif ve yardım sandığı kurar, değişik alanlarda döner sermayeli kuruluşlar açar ve işletir.
g-)Dinlenme kampları, huzurevleri, misafirhane v.b. sosyal tesisler kurar ve işletir.
h-)Özürlülüğün ve özürlülerin istismarına neden olan etkenlerin ortadan kaldırılması için mücadele etmek.
ı-)Görme özürlülere özgü araç ve gereçlerin yurt içinde üretimine çalışır, üretilmeyenleri yurt dışından getirtir.
j-)Görme özürlülerin sorunları ile bunların çözüm yolları hakkında halkı aydınlatmak ve kamuoyu oluşturmak için çaba gösterir.
k-)Benzer amaçlı kuruluşların çalışmalarını, olanakları ölçüsünde destekler.
l-)Dernek çalışmaları için gerekli taşınır, taşınmaz malları edinir; satın alır veya satar ; bağış kabul eder veya bağışta bulunur.
m-)Uluslar arası örgütleri ile iş birliği yapar, bu kuruluşlarca yapılan toplantı konferans ve benzeri etkinliklere katılır ve uluslararası etkinlikler düzenler. Körlerle ilgili uluslararası kuruluşlara asli yada onursal üyelik için başvuruda bulunabilir.
n-)Görme özürlülerin sportif etkinliklerinin desteklenmesi amacıyla dernek bünyesinde spor kulübü kurulmasına öncülük eder. Görme özürlülerin sportif etkinliklerini teşvik eder. Sportif alanlarda çeşitli organizasyonlar gerçekleştirir. Ulusal ve uluslararası sportif karşılaşmalara üyelerinin katılmasını teşvik eder.

DERNEĞİN ÇALIŞMA BİÇİMİ
MADDE : 5-):
Dernek amaçlarını gerçekleştirmek için bizzat faaliyet gösterebileceği gibi şubelerinin de aynı alanda faaliyette bulunmasını isteyebilir. Komisyonlar, bilimsel kurullar oluşturabilir. Yurt içindeki ve yurt dışındaki ilgili kuruluşlarla işbirliği yapılabilir, veya onlara katkıda bulunabilir.

ÜYE OLMA HAKKI
MADDE : 6-):
Medeni haklarını kullanma ehliyetine sahip, 18 yaşını doldurmuş olan ve üyeliğine yasal engel bulunmayan, derneğin ilke ve amaçlarını benimseyen görme özürlüler derneğe üye olabilir.
Ancak, görme özürlü üye tam sayısının beşte bir oranında gören üye kaydı yapılabilir.

DERNEK ÜYELERİ
MADDE : 7-)
Derneğin asil ve fahri olmak üzere iki tür üyesi bulunur.
A-)ASİL ÜYE
Tüzüğün 6. maddesindeki şartları taşıyan görme özürlüler, üye olmak için bir dilekçeyle derneğe başvurur. Başvuru dilekçesinde, özürlü kimliği yada özür durumunu gösterir sağlık raporu, ikametgah il muhabere, iki adet fotoğraf ve nüfus kaydı örneği eklenir. Başvuru dilekçesini alan yönetim kurulu, başvuruş sahibinin üyeliğinin kabul yada reddine dair başvuru tarihinden itibaren 30 gün içinde kararı verir ve bu karar başvuru sahibine yazılı olarak bildirilir. Başvurunun reddi halinde, başvuru sahibi ret kararının kendisine bildirim tarihinden itibaren 10 gün içinde Genel Merkez Yönetim Kurulu’na itiraz edebilir. İtiraz üzerine Genel Merkez Yönetim Kurulu’nun vermiş olduğu kararı kesindir. Başvuru tarihinden itibaren 30 gün içersinde başvuruya ilişkin Şube Yönetim Kurulu’nun kabul yada ret kararı vermemesi halinde üyelik başvurusu ret edilmiş sayılır. Bu durumda, başvuru sahibinin Genel Merkez Yönetim Kurulu’na itiraz hakkı saklıdır.
Üyelik başvurusunun kabulü halinde üyeliğe kabul edilen kişiden tüzükte ön görülen yıllık aidat peşin olarak alınır.
Üyeliğe kabul edilen kişi kendisinden talep edilen evrakları bir aylık süre içerisinde tamamlayamaz ise, üyelikle ilgili herhangi bir işlem yapılmamış sayılır. B-)FAHRİ ÜYE
Derneğin asil üyesi olmamakla birlikte, yurt dışında veya yurt içinde derneğe yakın ilgi gösteren, koruyan, çalışmalarına ve amaçlarına hizmet eden yararları dokunan kişilerdir. Bu payeyi yönetim kurulu verir. Fahri üye sayısı dernek üye sayısının üye sayısının ¼ ‘ünü aşamaz. Fahri üyeler için ayrı kayıt defteri tutulur.
Fahri üyeler Genel Kurulda oy kullanamazlar.

ÜYELERİN HAK VE ÖDEVLERİ
MADDE : 8 -)
Her üyenin genel kurulda bir oy hakkı vardır, üye oyunu bizzat kullanmak zorundadır.
a-)Tüzükte ön görülen yıllık aidatlarını ödemek.
b-)Tüzükçe belirlenen kurullarda görev almak.
c-)Genel Kurula katılmak, dernek organlarına aday olabilmek.
d-)Derneğin sağladığı ekonomik ve sosyal imkanlardan faydalanmak ve tesislerden yararlanmak.

ÜYELİKTEN ÇIKARILMA
MADDE : 9-)
a-)Durumu, karakteri ve çalışmaları dernek tüzüğü ve amacıyla bağdaşmayan üyeler,
b-)Yetkisi olmadığı halde derneği yükümlük ve sorumluluk altına sokarak, zarar verenler,
c-)Derneğin maddi ve manevi şahsiyetini zedeleyenler,
d-)Genel Kurul ve Yönetim Kurulu kararlarına uymayanlar,
e-)Açık olarak dilencilik ve benzeri onur kırıcı davranışta bulundukları tespit edilenler, üyesi bulundukları Şube Yönetim Kurullarının, yaptıkları sevk ile Onur kurulunca haklarında kovuşturma yapılır. Kovuşturma sonucu Onur Kurulu;
1-)Uyarma
2-) Kınama
3-)Bir yıldan az olmamak üzere dernek faaliyetlerinden men etme ve dernek binasından uzaklaştırma.
4-)Kesin ihraç
f-)Tüzükte ön görülen yıllık aidatlarını ödemeyenler ilgili şubenin talebi üzerine Genel Merkez Yönetim Kurulu’nca kesin olarak ihraç edilir. Genel merkez Yönetim Kurulu’nun bu kararı kesindir. bu nedenle ihraç edilen üyeden geçmişe ait ödemediği aidatlar
yasal faizi ile birlikte tahsil edilir.
Bu tüzüğün 8. maddesinin a, b, c, d, e fıkralarında ki hükümlerinden dolayı Onur Kurulunca hakkında ceza verilen üye Onur Kurulu kararının kendisine tebliğinden itibaren 30 gün içinde bu karara karşın Genel Kurula itiraz edeceğini Genel Merkez Yönetim Kuruluna bildirmek zorundadır. Bu süre içerisinde Genel Merkez Yönetim Kuruluna yazılı itiraz bildiriminde bulunmayan üye ile ilgili verilen Onur Kurulu kararı kesinleşir. İtiraz üzerine, Genel Merkez Yönetim Kurulu, ilk Genel Kurul da itirazın görüşülmesi için konuyu Genel Kurul gündemine almak zorundadır. Aksi halde hakkında Onur Kurulunca ceza verilen üyenin Genel Kurul esnasında Genel Kurul Başkanlığı’na başvuru hakkı saklıdır.

ÜYELİKTEN ÇIKMA
MADDE: 10-)
Her üye, yazılı olarak başvurmak suretiyle üyelikten çıkabilir.

DERNEK ORGANLARI
MADDE: 11-)
Derneğin organları:
a-)Genel Kurulu
b-)Yönetim Kurulu
c-)Denetleme Kurulu
d-)Onur kurulu
e-)Çalışma Kolları

GENEL KURUL
MADDE: 12-)
Genel Kurul, şubelerce üyelerinin 1/5 oranında nispi seçim esasına göre seçtikleri delegelerden oluşur.

GENEL KURUL TOPLANMA USULÜ
MADDE: 13-)
Dernek Genel Kurulu 2 yılda bir Ekim ayında olağan ve üye tam sayısının 1/5’nin yazılı talebiyle yada Yönetim Kurulunun üye sayısının ikiye düşmesi nedeniyle Denetleme Kurulunun yada Yönetim kurulunun çağrısı uyarınca olağan üstü toplanır. İlk Genel Kurul derneğin tüzel kişilik kazanmasından itibaren altı ay içerisinde yapılması zorunludur.
Genel Kurulun ilk ve ikinci yapılacağı tarihiyle gündemi Genel Kurul tarihinden 15 gün önce ülke çapında yayınlanan bir gazetede ilan edilir ve keyfiyet ilgili şubelere Genel Kurul tarihinden 15 gün önce yazılı olarak da bildirilir.
Olağan Genel Kurul tarihinden en az 15 gün öncesine kadar tüzükte öngörülen katılım paylarını ödemeyen şubeler Genel Kurulda temsil edilemezler.

GENEL KURULA ÇAĞRI USULÜ
MADDE: 14-)
Genel Kurula katılacak şube delegelerinin listesi, Genel Merkez Yönetim Kurulu tarafından düzenlenir. Genel Kurulun günü, saati, ve yeri, gündemi, toplantı tarihinden en az 15 gün önce ülke çapında yayınlanan günlük bir gazete de ilan edilir ve mahallin en büyük Mülki Amirliği’ne bildirilir. Mahallin en büyük Mülki Amirliği’ne yapılan bildirim yazısına Genel Kurula katılacak üyelerin listesi eklenir. Toplantı çağrısında, ikinci toplantının hangi gün yapılacağı belirtilir. İlk toplantı ile ikinci toplantı günü arasında bırakılacak süre bir haftadan az olamaz. Toplantı başka bir sebeple geri bırakılırsa, geri bırakılma sebepleri de belirtilerek, iki toplantının verildiği gazetede ilan edilir. Toplantının geri bırakılma sebepleri de şubelere bildirilir. Geri bırakılan bu toplantının geri bırakılma tarihinden itibaren en geç iki ay içerisinde yapılması zorunludur. Genel Kurul toplantısı bir defadan fazla geri bırakılamaz.

TOPLANTININ YAPILIŞ USULÜ
MADDE: 15-)
Genel Kurula katılma hakkına sahip üyeler, üye kartlarını veya kimlik belgelerini ibraz ederek Yönetim Kurulunca hazırlanan üye listesindeki adların karşısına imza atmak suretiyle toplantı salonuna girerler. Genel Kurul yeter sayısının sağlanıp sağlanmadığı hususu, Yönetim Kurulunca hazırlanan listeye atılan imzaların sayılarına bakılarak saptanır. Yeter sayı sağlanmış ise;toplantı, Yönetim Kurulu Başkanı veya görevlendireceği Yönetim kurulu üyelerinden biri tarafından açılır. Açılış ve müteakip toplantıyı yönetmek üzere bir başkan , başkan yardımcısı ve iki katip seçilir. Toplantının yönetimi Divan Başkanına aittir. Genel Kurul da Yönetim Kurulunca hazırlanan gündem madde sırasına göre görüşülür. Genel Kurula katılan üyelerin, 1/10’nin yazlı önergeleri ile gündeme alınması istenen hususların görüşülmesi zorunludur. Gündemde yazılı hususlardan herhangi birinin gündemden çıkarılması söz konusu olamaz. Divan heyeti tarafından, Genel Kurula ilişkin düzenlenen tutanaklar imzalanarak oluşacak olan Yönetim Kuruluna teslim edilir.

                          TOPLANTI YETER SAYISI
MADDE: 16-)
Genel Kurul, tüzüğe göre Genel Kurula katılma hakkı bulunan üyelerin yarıdan bir fazlasının hazır olmasıyla toplanır. İlk toplantı da yeter sayısı sağlanamazsa, ikinci toplantıda iştirak eden üye sayısı, yönetim ve denetleme kurulları üye sayıları toplamının iki katından aşağı olamaz.

KARARLAR
MADDE: 17-)
Genel Kurul kararları katılanların oy çoğunluğuyla alınır. Ancak dernek organları ile Üst kurul delegelerinin seçimi, gizli oy ve açık tasnif usulüne göre yapılır.
Tüzük değişiklikleri ile derneğin feshine ilişkin kararlar, Genel Kurul üye tam sayısının 2/3’nün oyu ile alınır.
Şu kadar ki tüzük değişiklikleri için, Genel Kurula katılmaya hak kazanan üyelerin 2/3’ünün toplantıda hazır bulunması zorunludur.
Her üyenin genel kurulda bir oy hakkı vardır, üye oyunu bizzat kullanmak zorundadır.

OYLARIN SAYIMI VE DÖKÜMÜ
MADDE: 18-)
Oyların sayım ve dökümü açık tasnif usulüne göre genel kurulca oluşturulacak bir heyet tarafından yapılır. Yapılan tasnif ve döküm, bir tutanakla tespit edilerek Divan Heyetine teslim edilir. Divan Heyeti kendisine teslim edilen tutanaktaki sonuçları, genel kurula ilan eder.

GENEL KURULUN GÖREV VE YETKİLERİ
MADDE:19-)
Genel Kurul’un görev ve yetkileri şunlardır:
a-)Yönetim ve Denetleme Kurul raporları ile bilanço ve gelir gider hesaplarını inceler, sonuçlarına göre Yönetim Kurulu’nun aklanması yada sorumlular hakkında gereğinin yapılması için karar verir.
b-)Derneğin bütçesini ve iki yıllık çalışma programını görüşüp karara bağlar.
c-)Yönetim, Denetleme ve Onur Kurulu üyelerini ve yedeklerini seçer.
d-)Körler Federasyonuna katılma, yurt içinde veya yurt dışında faaliyet gösteren görme özürlülerle ilgili kuruluşlara girme veya çıkma konularında karar verir veya bu konuda Genel Merkez Yönetim Kurulu’na yetki verir.
e-)Federasyon delegelerini seçer.
f-)Döner sermayeli işletmeler ve yardım sandığı kurmaya ve kapatmaya karar verir veya bu konuda Genel Merkez Yönetim Kurulu’na yetki verir.
g-)Tüzükte değişiklik yapar.
h-)Derneğin kapatılmasına karar verir.
ı-)Dernek için gerekli taşınmaz malların satın alınması veya mevcut taşınmaz malların satılması veya bağışlanması veya bağış olarak kabul edilmesi konusunda Yönetim Kurulu’na yetki verir.
j-)Tüzük değişikliği yaparak olağan toplantı ayını değişiktirir.
k-)Gerekli gördüğü hallerde araştırma ve inceleme komisyonları kurar.
l-)Dernek tüzüğünün 8. maddesine göre Onur kurulu tarafından verilen cezaları önüne gelmesi halinde kesin karara bağlamak.

YÖNETİM KURULU OLUŞUMU VE HUKUKİ NİTELİĞİ
MADDE 20:
                        a-)SEÇİMİ:
                        Yönetim kurulu ile 2 yılda bir gizli oyla seçilir. Üyeler aday listelerini zarfa koyarlar, sandığa atarlar. Oy sayımı tüzüğün 17 ve 18. maddelerine uygun olarak yapılır.
b-)ASİL VE YEDEK ÜYE SAYISI TEŞKİLİ:
Yönetim Kurulu 9 asil ve 9 yedek üyeden oluşur. İstifa eden asil üyenin yerine 15 gün içerisinde sıradaki yedek üye çağırılır. Üye yazılı davete icabet etmediği takdirde kendisinden sonra gelen yedek üye çağırılır.
                        Bu suretle oluşturulan Yönetim Kurulu asil üyelerin yarıdan fazlası istifa ederse, mevcut Yönetim Kurulu Üyeleri veya Denetleme Kurulu tarafından bir ay içinde Olağanüstü Genel Kurul çağrısı yapılır. Çağrının yapılmaması halinde, dernek üyelerinden birinin başvurusu üzerine, mahallin Sulh Hukuk Hakimliğince üyeler arasından seçilecek üç kişilik bir heyetle, bir ay içerisinde Genel Kurulu toplantıya çağırmakla yükümlüdür.
Yeni Yönetim Kurulu, seçimi müteakip yedi gün içinde toplanır ve kendi içinde görev bölümü yapar. Aralarında bir Başkan, bir Başkan Vekili, Genel Sekreter, Mali Sekreter, Eğitim Kültür Sekreteri, Sosyal Hizmetler ve Tanıtma Sekreteri, Teşkilatlandırma Sekreteri, İstihdam Sekreteri, Basın Yayın ve Halkla ilişkiler Sekreteri seçer.
Yönetim Kurulu ilk toplantısında görev bölümü ile birlikte aylık toplantılarının gün ve saatini de belirler.
Başkanca, olağanüstü bir halin görülmesi veya iki Yönetim Kurulu üyesinin yazılı istemleri üzerine, Yönetim Kururlu en geç bir gün sonra olağanüstü toplanır. Başkan tarafından olağanüstü toplantıya çağırmada aynı usule tabidir. Olağan Yönetim Kurulu toplantılarına mazeretsiz ve izinsiz bir arada iki defa katılmayan veya yılık çalışma dönemi içinde yapılan toplantıların 1/3’üne katılmayan istifa etmiş sayılır. Yönetim Kurulunun vermiş olduğu görevi veya tüzükle belirlenen görevi ard arda üç Olağan Yönetim Kurulu toplantısına kadar yapmayan veya ihmal eden Yönetim Kurulu üyesinin durumu, ilk Olağan Yönetim Kurulu toplantısında ilgili Yönetim Kurulu üyesi ile birlikte değerlendirilir. Gerekirse toplantıya katılan Yönetim Kurulu Üyelerinin ¾’ünün kararıyla yönetim Kurulu üyeliği düşürülür. Düşürülen üyenin yerine, tüzüğün 20-b fıkrasında ki usule uygun olarak yedek üye çağırılır.
c-)YÖNETİM KURULUNUN NİTELİĞİ:
Yönetim Kurulu olağan toplantılarına asil üyeler gibi yedek üyeler de katılabilir. Ancak b fıkrasındaki asil üyelere uygulanan müeyyideler, Yedek Yönetim Kurulu üyelerine uygulanamaz. Yedek Yönetim Kurulu üyeleri toplantılarda görüş beyan edebilir. Ancak oy kullanamaz.
d-)Genel Merkez Yönetim Kurulu asil ve yedek üyeleriyle Denetleme Kurulu, Onur Kurulu ve Şube Yönetim Kurullarıyla altı ayda bir veya önemli gördüğü konuyu görüşmek için genişletilmiş toplantılar düzenleyebilir. Toplantıda alınan kararlar ayrıca Genel Merkez Yönetim Kurulu toplantılarında değerlendirilir.
e-)HUKUKİ NİTELİĞİ:
Yönetim Kurulu, derneğin icra organı olup, Genel Kurula karşı sorumludur. Derneği, idari ve kazai merciler ile gerçek ve tüzel kişilere karşı temsil eder. Yönetim Kurulu bu yetkisini, kendi üyelerinden birine veya birkaçına devredebilir. Yönetim kurulu üyeleri, Yönetim Kurulu kararları dışındaki çalışma ve faaliyetlerinden şahsen sorumludur.

YÖNETİM KURULUNUN GÖREV VE YETKİLERİ
MADDE: 21-)
a-)Kanun ve tüzük hükümlerine, Genel Kurulca alınan kararlara, kabul edilen bütçeye göre çalışma ve harcama yapar.
b-)Bilanço ve kesin hesapları çıkarır.
c-)Faaliyet raporu ve kesin hesap bilançoyu hazırlayıp Genel Kurula sunar.
d-)Dernek amaçlarının gerçekleşmesi için, gayri menkulün satımı konusunda Genel Kurul’dan yetki alır.
e-)Dernek için gerekli her türlü demirbaş alır, iskat eder. Gayri menkulleri kiralar ve işletir.
f-)Dernek için gerekli olan tesislerin fizibilite raporlarını hazırlar. Genel Kurulun tasvibine sunar.
g-)Genel Kurulu olağan ve olağanüstü toplantıya çağırır.
h-)Şube açar veya kapatır. Şubelerin bütçe ve raporlarını inceler, karara bağlar.
ı-)İlgili mercilerden izin alınması şartıyla, lokal veya lokaller açar.
j-)Şubeleri usulünce teftiş ve kontrol eder veya ettirir.
k-)Derneğin amaçlarına, faaliyetlerine uygun komisyon veya kollar kurar veya ilave eder veyahut komisyon ve kolları lav eder.
l-)Kanunla öngörülen defterler ile derneğin çıkarlarına ve çalışmalarına uygun görülecek defterleri tutar veya tutturur.
m-)Dernek yararına balo, kermes, gezi ve benzeri toplantılar düzenler.
n-)Dernek yararına piyango tertip eder.
o-)Tanıtıcı, faydalı kitap, broşür takvim ve ajanda v.s. bastırır ve satar.
p-)Dernek için gerekli görülen personel temin eder, işlerine son verir, ücret, ikramiye, prim, sosyal yardım, harcırah, yolluk v.s.tespit eder.
r-)Tüzükle ön görülen sair görevleri yapar.
s-)Türk vatandaşı olmayanların üyeliğe kabul edilmeleri halinde bunları 10 gün içerisinde mahallin en büyük Mülki Amirine bildirilir.
t-)Şube Yönetim Kurullarınca aidatlarını yatırmayan üyelerin durumunu görüşür ve karara bağlar.

                        YÖNETİM KURULU ÜYELERİNİN GÖREV VE YETKİLERİ
MADDE: 22-)
A-)BAŞKAN:
Yönetim Kurulu Başkanlığı’na seçilen kişi, Dernek Genel Başkanlığı sıfatını taşır.
            a-)Yönetim Kurulu toplantılarına başkanlık eder.
b-)Organları seçilenleri yasal süresi içinde Mülkiye Amirliğine bildirir.
c-)Derneği idari kazai mercilerle gerçek ve tüzel kişiler ve kuruluşlara, yabancı memleketlerde benzeri kuruluşlara karşı temsil eder.
d-)Derneği amacı ile çalışmalara, komite ve komisyonlara katılır veya başkanlık yapar.
e-)Mali konularda mali sekreter, idari konularda Genel Sekreterle birlikte imza atar.
f-)Yasa ve yönetmeliklere uymak şartı ile, konu ile ilgili basın toplantısı yapar, beyanat verir, derneğin maddi manevi menfaatini ve görmeyenlerin haklarını korumakla yükümlüdür.
g-)Yönetim Kurulu toplantılarında alınan kararları oylanmasında eşitlik olması halinde Yönetim Kurulu Başkanı’nın iki oy sayılır.
h-)Yönetim Kurulunun tespit edeceği miktarda, kendisine verilen yetkiyle günlük veya aylık harcama yapar.
B-)BAŞKAN VEKİLİ:
a-)Başkan bulunmadığı zamanlarda, onun görev ve yetkilerini taşır ve ona vekalet eder.
b-)Başkan bulunmadığı zamanlarda A bendinin f fıkrasında yer alan mali konularda Mali Sekreter, idari konularda İdari Sekreter ile birlikte imza atar.
c-) Derneğin istihdam politikalarını belirler ve Yönetim Kurulunun kendisine vermiş olduğu istihdamla ilgili görevleri yerine getirir.
C-)GENEL SEKRETER
a-)Derneğin tüm idari yazışmalarını ve faaliyetlerini düzenler.
b-)Başkan ve vekili olmadığı zaman onlara vekalet eder.
c-)Başkan ile beraber idari yazışmaları imzalar.
d-)Tek imza ile yazışmaya yetkili olmamakla beraber, dernek içi hizmetlerle ve üyelerle olan münasebetlere ait yazışmaları imzalar.
e-)Yönetim Kurulu gündemini düzenler ve incelemeye imkan verecek bir süre içinde üyelere gönderilmesini temin eder.
f-)Toplantı tutanağını tutar veya karar defterini imzalanmasını tenin eder.
g-)Yasa ve yönetmeliklere ve de Yönetim Kurulu kararına uymak şartı ile konu ile ilgili basın toplantısı yapar, veya beyanat verir, derneğin maddi ve manevi menfaatini ve görmeyenlerin haklarını korumakla yükümlüdür.
h-)Yönetim Kurulu tespit edeceği miktarda, kendine verilen yetkiyle günlük veya aylık harcama yapar.
ı-)Gerekli kurum veya kuruluşlarla mercilerden randevular alır, randevular için gerekli olan hazırlıkları yapar.
D-)MALİ SEKRETER:
a-)Derneğin mali işlerini düzenler ve sorumluluğu altında yürütür.
b-)Başkan veya Başkan Yardımcısı ile beraber mali yazışmalar imzalar. Tek imzayla düzenlenen belgeler geçersizdir.
c-)Üzerinde dernek parası bulunduramaz.
d-)Genel Kurula sunulacak mali raporu hazırlar.
e-)Yönetim Kurulunun tespit edeceği miktarda kendisine verilen yetkiyle günlük veya aylık harcama yapar.
f-)Yönetim Kurulunca gerekliğine karar verilen demirbaşların alım-satım ve ıskatını yapar.
g-)Gelir ve gider defteri, bütçe kesin hesap ve bilanço defteri, alındı belgesi, kayıt defterini tutar veya tutturur.
h-)Dernek için gerekli alındı belgelerini temin eder, gelir ve gidere ilişkin belgeleri saklar.
ı-)Harcamalarla ilgili bilgileri Yönetim Kuruluna sunar.
j-)Dernek adına tahsilat yapan tahsildarları denetler ve konuyla ilgili Yönetim Kuruluna gerekli bilgiyi verir. Görevlendireceği tahsildarları tespit eder, Yönetim Kuruluna sunar. Tahsildarlara yetki belgesi çıkartmak için Yönetim Kurulu kararına uygun olarak ilgili merciler nezdinde girişimde bulunur.
k-)Yönetim Kurulu kararı uyarınca acil harcamalar için kasada bulundurulacak parayı kontrol eder.
l-)Bankadan para çekme işlemlerinde gerekli olana iki imzadan birisi mali sekretere aittir.
m-)Şubelerin gelir gider defterlerini, bütçe kesin hesap ve bilanço defteri, alındı belgesi, kayıt defterini usulüne uygun olup olmadığını denetler, Yönetim Kuruluna bilgi verir.
n-)Şubelerin her altı bir ayda mali denetimini yönetim kurulunca tespit edilen üyeyle birlikte yapar. Yönetim kuruluna bilgi verir.
o-)Süresi içerisinde aidatını ödemeyenleri tespit eder, teşkilatlandırma sekreterine bildirir.
p-)Derneğe ait sandık, atölye, satış yeri, lokal türünde müessese ve işyerlerinin mali işlerini yürütür ve denetimlerini yapar.
r-)Dernek personelinin mali haklarını tayin eder, yönetim kuruluna sunar.
s-)Yönetim Kurulu kararı ile dernek adına hisse senedi, tahvilat, hazine bonosu vs. tasarruf kağıtları alır.
E-)EĞİTİM VE KÜLTÜR SEKRETERİ
Görmeyenlerin eğitim ve kültür düzeylerin toplum normlarına yükseltir, öğrenci sorunlarıyla, eğitim ve kültür için her türlü araç gerecin temini ile tesisleri kurar; dernek üyelerinin çeşitli konularda eğitilmesini; üyelerin kaynaşması sağlar. Sekreterliğin bünyesindeki kolları çalıştırmakla yükümlü olup bu amaçla aşağıda ki çalışmaları yapar.
a-)Görme özürlülerin eğitilmeleri için gerekli araç ve gereci talepler doğrultusunda sağlar.
b-)Dernekçe sağlanacak burs miktarını mali sekreter ile tespit eder, kontenjanını belirler, burs almaya hak kazanan öğrencileri tespit eder.
c-)Görme Özürlülerin eğitilmeleri ile ilgili kurumlarla işbirliği yapar, eksikliklerinin giderilmesi için çalışır, bulunmayan kurumların açılması için derneğin faaliyette bulunmasını sağlar.
d-) Dernek üyeleri ve görme özürlülerin eğitilmesi ve aydınlatılması için Sosyal Hizmetler ve Tanıtma Sekreterliği ile birlikte yayın ve yayımlar çıkartır veya katılır.
e-)Göz sağlığı ve görme özürlülerin her türlü sorunları ile ilgili toplantı, seminer ve paneller düzenler.
f-)Üye ve görme özürlülerin ihtiyaçlarını karşılayacak kütüphanenin oluşmasını sağlar.
F-)SOSYAL HİZMETLER VE TANITMA SEKRETERİ
a-)Tüzüğün 4. maddesinde belirtilen alanlardaki faaliyetler için üyelik şartı aramaksızın, talepleri inceler ve gerekli araştırmayı yapar, Yönetim Kuruluna bilgi verir.
b-)Diğer sekreterlerin bünyeleri dışında kalan her türlü görevi üstlenir.
c-)Sekreterliğin bünyesinde ki kolları çalıştırır.
d-)Göz tarama çalışmaları yapar ve görme özürlülerin göz sağlığına kavuşabilmeleri için gerekli tedavinin yapılmasını sağlar.
e-)Görme özürlülerin, özürlerinden kaynaklanan eksiklikleri giderici araç ve gereçleri temin eder.
f-)Göz sağlığı ile ilgili aydınlatıcı toplantı, seminer ve yayınları yapar.
g-)Dernek amacını yaymak için yayımlar yapar.
h-)Görme özürlülerin imalat ve sanatları hakkında yayımlar yapar.
ı-)Lokaller açar ve idaresinden sorumludur.
j-)Tanıtıcı amaçlı balo, kermes, gezi ve toplantılar yapar, piyango tertipler, kitap ve broşür çıkartır.
H-)TEŞKİLATLANDIRMA SEKRETERİ
a-)Derneğin aynı amaçlı yurt içi ve yurt dışı kuruluşlarla olan ilişkilerini yürütür ve koordine eder.
b-)Amacını gerçekleştirmek için ülke çapında şubeler halinde teşkilatlanmasını sağlar ve Yönetim Kuruluna karşı sorumludur.
c-)Üyelik başvurularını inceler.
d-)Üyelerin bilgi ve becerilerine göre mevcut kollar aktarılmasını sağlar.
e-)Sekreterlik bünyesindeki kolları çalıştırır.
f-)Üyelerin üye olma, üyelikten çıkma, çıkarılmaları ile ilgili hükümlerin gerçekleşip gerçekleşmediğini, üye haklarını kontrol eder.
g-)Dernek şubelerinin açılması konusunda gerekli çalışmalar yapar ve Yönetim Kuruluna sunar
h-)Genel Kurula katılma hakkına sahip üyelerin listesini tespit eder.
ı-)Üyesi bulunduğu Federasyonlarla ilişki içinde olur, derneğin üyesi bulunduğu kuruluşlara gönderilecek delege ve temsilcilerin seçilmesi, adayların bu amaçla veya dernek organlarına seçilmek için yaptıkları başvuruları tespit eder.
j-)Üyeleri, üyelikleri ile ilgili kararlara olan itirazlarına ait araştırmayı yapar, Yönetim Kuruluna bilgi verir.
k-)Genel Merkezin şubelerle olan her türlü ilişkisini sağlar.
I-) İSTİHDAM SEKRETERİ
a-)Derneğin istihdam politikalarını inceler.
b-)İş talep formlarını inceler ve değerlendirir.
c-)İstihdamla ilgili ulusal ve uluslar arası yapılacak olan toplantılara katılır ve gelişmeleri takip eder.
d-)Yönetim kurulunun kendisine vermiş olduğu istihdamla ilgili görevleri yerine getirir.
J-) BASIN YAYIN VE HALKLA İLİŞKİLER SEKRETERİ
a-)Basın yayın ve halkla ilişkilerle ilgili politikaları belirler.
b-)Derneğin basın toplantılarını organize eder.
c-)Derneğin çıkardığı yayın organlarının çalışmalarını koordine eder.
d-)Ulusal ve uluslar arası toplantıları izler, görev alanına giren toplantılara katılır.

DERNEĞİN TEMSİLİ
MADDE 23-)
Dernek Genel Merkezini, Genel Merkez Yönetim Kurulu; şubelerse, Şube Yönetim Kurulunca temsil edilirler. Genel Merkezin veya şubelerin sözleşmeler veya borçlandırıcı işlem veya kambiyo senedi düzenlemesi veya bankalardaki hesaplardan para çekme konularında Başkan, Başkan bulunmadığın da Başkan Yardımcısı ile Mali sekreter yukarıdaki maddeler uyarınca sorumludur.

DENETLEME KURULU
MADDE 24-)
a-)SEÇİMİ:
Denetleme Kurulu aday listesinde üç asıl, üç yedek olarak gösterilmek üzere, 18. maddede ki esaslara göre iki yıl için Genel Kurulca gizli oyla seçilir.
b-)Denetleme Kurulu asil üyeleri seçime müteakip yedi gün içinde toplanarak başkan, başkan yardımcısı, ve sekreter seçer. İstifalar halinde yedekler sırası dikkate alınarak 15 gün içinde yazılı olarak çağrı yapılır.

DENETLEME KURULUNUN GÖREV VE YETKİLERİ
MADDE 25-)
a-)Derneğin iç denetimi
b-)Denetleme Kurulu, dernek icraatını denetler. Denetleme sonuçlarını rapor halinde Yönetim Kururluna ve toplandığında Genel Kurula sunar.
c-)Denetleme Kurulu en geç altı ayda bir dernek merkezinde, en az iki kişiyle toplanır.
d-)Derneğin tutmakla yükümlü olduğu tüm defterlerini, sarf belgelerini ve sair evrakı inceler. Usul ve esaslara göre kayıtlara geçip geçmediğini, dernek faaliyet ve icraatını yasa, yönetmelik ve dernek tüzüğüne uygun olup olmadığını denetler. Harcamaların bütçe ve Yönetim Kurulu kararına uygun olup olmadığını, dernek menfaatlerinin korunup korunmadığını araştırır.
e-)İcraatta usulsüzlük, yolsuzluk vb. görülmesi halinde, Yönetim Kurulunu uyarır, üç ay içinde yeniden denetim yapar, usulsüzlüğün, yolsuzluğun giderilmediğini gördüğü taktide hazırlayacağı önceki ve yeni raporla birlikte son denetimden itibaren 15 gün içinde bağlı bulunduğu Mülki Amirliğine şikayetini yapar. Mülki Amirlikçe yapılan (Emniyet Dernekler Masası) denetim sonucunda Denetleme Kurlu raporlarında gösterilen usulsüzlük ve yolsuzluk tespit edilirse 60 gün içerisinde Olağanüstü Genel Kurula gidilir.
f-)e fıkrasındaki hal, Olağan Genel kurudan 6 ay önce tespit edilirse 20. maddenin d fıkrasında ki hükme uygun olarak hareket edilir.
g-)Yönetim Kurulu,Denetleme Kurulu sözlü veya yazılı olarak istenilen konularda izahat vermek ve yapması gereken araştırmalar ile ilgili bilgiyi ve dergileri temin etmekle yükümlüdür. Örneğin, organ ve personel Denetleme Kuruluna bu hususlarda yardım etmekle yükümlüdür.

ONUR KURULU SEÇİMİ
MADDE: 26-)
a-)Onur kurulu, yönetim kurulu aday listesinde 3 asıl, 3 yedek olarak gösterilmek suretiyle 18. maddede ki esaslar çerçevesinde nispi seçim usulüne göre 2 yıl için genel kurulca gizli oyla seçilir.
b-)Asil üyeler seçime müteakip 7 gün içinde toplanarak başkan, başkan yardımcısı ve sekreter seçer. İstifalar halinde yedekler sırası dikkate alınarak l5 gün içinde yazılı olarak çağrı yapılır. Genel kurulca seçilen 3 asıl, 3 yedek üyeden oluşur.

ONUR KURULUNUN GÖREV VE YETKİLERİ
MADDE: 27 -)
a-)9.maddenin a,b,c,d,e fıkralarında belirtilen eylemleri işleyen
b-)Dernek tüzüğünün 3 ve 4. maddelerine aykırı hareket edenler veya bu alandaki çalışmaları istismar edenler veya engel olanlar Yönetim Kurulu kararı ile Onur Kuruluna sevk olunurlar. Onur kuruluna sevk olunan üyenin durumunu değerlendirir, en geç 30 gün içerisinde yazılı ve sözlü olarak savunmasını alır, onur kurulu üye hakkındaki kararını en geç 60 gün içinde karara bağlamak zorundadır. Onur kurulu üye hakkında uyarı,kınama, bir yıldan az olmamak üzere uzaklaştırma veya kesin ihraç kararı verir. Üye 30 gün içerisinde verilen karara itiraz edeceğini bildirir bir dilekçe ile Genel Merkez Yönetim Kuruluna baş vurur. İtiraz üzerine, Genel Kurul tarafından verilen karar kesindir.

ÇALIŞMA ORGANLARI
MADDE.: 28-)
Genel merkez veya şube yönetim kurulu ihtiyaca göre çeşitli çalışma kolları kurabilir. Başkanları, Yönetim Kurulu asıl ve yedek üyeler arasından seçilir.Her kol bir başkan, yeter sayıda dernek üyeleri ve fahri üyeden oluşur. Çalışma kollarınca alınan kararlar Yönetim Kurullarında değerlendirilerek nihai biçim verilir.

TUTULACAK DEFTERLER
MADDE: 29-)
Dernek aşağıdaki defterleri tutmakla yükümlüdür:

Üye kayıt defteri
Yönetim kurulu karar defteri
Merkez yürütme kurulu defteri
Gelir gider defteri
Gelen giden evrak defteri
Bütçe kesin hesap ve bilanço defteri
Demirbaş defteri
Alındı belgesi kayıt defteri

MALİ HÜKÜMLER
MADDE : 30-)
A-)GELİRLERİ :

Üye kaydiyesi ve aidatı
Her türlü bağış ve yardımlar
Dernekçe tertiplenecek balo, kermes,çay, yemek,eğlence, müsamere, konser her türlü sportif faaliyetleri ile sair sosyal faaliyetlerden sağlanan gelir ve paylar.
Dernekçe piyango, broşür, takvim, kitap ve her türlü yayınlardan sağlanan gelir.
Menkul kıymetlerden ve gayrı menkullerden sağlanan gelirler.
Şubelere ait gelirlerden sağlanan paylar.
Dernekçe açılan veya kurulan atölye ve iş kollarından sağlanan gelirler.
Üyelerin eser ve imalatının satışlarından sağlanan paylar.
Banka hesabına isabet edecek ikramiye ve faiz gelirleri
Sağlık ve Sosyal Bakanlığı ile devlet bütçesi, Mahalli İdare, Belediye, Genel ve Katma Bütçeli Daireler İktisadı Devlet Teşekkülleri ile bunlara bağlı müesseseler,sermayesinin yarısından fazlası devlete ait kuruluşlar ve kamu yararına çalışan derneklerin yardım alabilecekleri diğer kuruluşlar tarafından yapılacak yardımlar.
Yardım toplama hakkındaki yasa mevzuat hükümlerine uygun olarak toplanacak bağış ve yardımlar.
Stüdyo, kaset ve müzik gruplarından sağlanacak gelirler.

B-)GİDERLERİ:
1-)PERSONEL GİDERLERİ:

Ücretler
Yurt içi yolluklar
Yurt dışı yolluklar
Sosyal yardımlar
Prim ve ikramiyeler
Tahsilat karşılığı ücretler

2-)İDARİ GİDERLER:

Kira
Aydınlatma
Yakacak
Temizlik
Kırtasiye
Demirbaş
Noter ve mahkeme harçları
P.T.T.

3-)MÜTEFERRİK GİDERLER:

Federasyon payları
Temsil ve ağırlama harcamaları
Sigorta
Vergiler, harçlar, resimler, cezalar.
Amaçla ilgili her türlü yardım giderleri.
Dış ilişkiler giderleri
Taşıma giderleri
Taşıt giderleri

C-)Dernek gelirleri alındı belgesi ile toplanır giderler fatura ve harcama
belgesi ile yapılır.
D-)ALINDI BELGESİ:
Dernek gelirlerinin alınmasında kullanılacak alındı belgesi, Maliye Bakanlığından temin edilir. Maliye Bakanlığı ,istemden itibaren 30 gün içinde alındı belgesi sağlayamaz ise, dernek özel olarak bastıracağı alındı belgelerini Mülki Amirliğine onaylatarak bağış ve aidat kabul edebilir.
Maliye Bakanlığınca resmi alındı belgesi sağladıktan sonra derneğin özel alındı belgesi kullanılmaz.
E-)HARCAMALAR İLE İLGİLİ KARARLAR:
Tüm harcamalar, Yönetim Kurulu kararı ile mevcut bütçeye göre harcama belgeleri ile (fatura, senet, makbuz ve maliyece geçerli kabul edilen evraklar) yapılır.
F-)BELGELERİ SAKLAMA SÜRESİ:
Gelir ve giderlerle ilgili belgeleri saklama süreleri, özel kanunlarda daha uzun süreye ilişkin hükümler saklı kalmak üzere 10 yıldır.

TAHSİLDARLAR VE BANKADAN PARA ÇEKME İŞLEMİ
MADDE: 31-)
1-)TAHSİLDARLAR:
a-)Bağış ve aidat toplayacak kişi veya kişiler, Yönetim Kurulunun kararı ile belirlenerek, Mülki Amirliğe bildirir.
2-)BANKADAN PARA ÇEKME:
b-)Bankadan para çekme işlemi, dernek mührü altında en az iki imza yapılır. İmzaya yetkili kişiler Başkan, Başkan Yardımcısı ile Mali Sekreter’dir.
PTT ile olan havale ve koliler yine, Yönetim Kurulunun tayin edeceği yetkili bir görevli tarafından alınır.

HARCAMALAR İÇİN DERNEK KASASINDA BULUNDURULACAK PARA
MADDE: 32-)
Acil harcamalar için dernek kasasında bulundurulacak para, ilgili yasa doğrultusunda Yönetim Kurulu kararı ile belirlenir. Bakiyesi en geç 24 saat içinde banka hesabına yatırılır.

GAYRİ MENKUL EDİNME
MADDE: 33-)
Dernek yararına bağış, ölüme bağlı tasarruf sair yollarla edinilen gayri menkullerin tapuya tescil edilmesinden itibaren 3 ay içinde İç İşleri Bakanlığı’na bildirilmesi zorunludur. Alınan cevaba göre gereken işlem yapılır.

ŞUBE AÇMAK
ŞUBE AÇILMASI VE ŞUBELERİN NASIL KURULACAĞI
MADDE: 34-)
Tüzüğün 1, 3 ve 4. maddelerde belirtilen amaçlarını gerçekleştirmek üzere Genel Kurulun verdiği yetki çerçevesinde Genel Merkez Yönetim Kurulu şubeler açar.
Dernek şubesini açmak isteyen müteşebbisler yazılı olarak Genel Merkez Yönetim Kuruluna bu dileklerini bildirirler.
Müteşebbisler en az 5 kişi olmaları ve şubenin açılacağı yerde en az 6 aydan beri ikametgah etmeleri şarttır.
Genel Merkez Yönetim Kurulu bu dileği görüşür ve şubeyi açmak isteyenlerin durumlarını tetkik eder. Dernek kurma haklarına sahip ve güvenilir kimseler oldukları sonucuna varırsa, şube açmaları için kendilerine yetki verir.
Müteşebbisler, dernek kanunun şube açılmasıyla ilgili maddesine göre hareket ederek şubeyi açarlar, aralarında bir başkan vekili, bir Şube Sekreteri, bir Mali Sekreter, bir Eğitim ve Sosyal Hizmetler Sekreteri seçerek, yapılacak ilk Genel kurul Toplantısına kadar beş kişilik geçici yönetim kurulu, şube faaliyetlerini sürdürür ve şube faaliyetlerini sürdürür ve en geç 6 ayda Şube Genel Kurulunun toplanmasını sağlar.

ŞUBE ORGANLARI
MADDE: 35-)
a-)Genel Kurulu
b-)Yönetim Kurulu
c-)Denetleme Kurulu

ŞUBE GENEL KURULUNUN TOPLANTI ZAMANI-İLANLARI
MADDE: 36-)
a-)Toplantı zamanı: Şubeler Olağan Genel Kurul toplantılarını iki yılda bir, Genel Merkez Kongresinden en az 45 gün önce yaparlar. Bu süreye uymayan veya Genel Kurulunu yapmayan şubeler Genel Merkez Genel Kuruluna katılamazlar. Katılırlarsa Genel Merkez Genel Kurulunun iptali için bir sebeptir.
b-)Genel Kurulun şekli, çağrı usulü, yapılış usulü, yeter sayısı, kararları alınışı, oy tasnifi ana tüzüğün 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19. maddeleri doğrultusunda yapılır.
c-)Genel Kurula, Genel Merkez Yönetim Kurulunca , şubeye üyeliği toplantının yapılacağı tarihten 30 gün öncesinde onaylanmış ve ana tüzükte belirtilen kaydiye ücretiyle aidatını yatırmış olan asil üyeler katılır.
d-)Şube Yönetim Kurulu, Genel Kurula katılacakların listesini Genel Kurul tarihinden en az 15 gün önce iki nüsha olarak düzenler ve bir nüshasını mahallin en büyük Mülki Amirine gönderir.
Genel Kurul sonuçları, geniş kapsamlı olarak Genel Merkeze bildirilir.

ŞUBE ORGANLARI VE ÜST KURUL DELEGASYONUN SEÇİMİ
MADDE: 37-)
Şube organlarının seçimi, Genel Merkez organlarının seçimi usulüne tabidir.

ŞUBE GENEL KURLUNUN GÖREV VE YETKİLERİ
MADDE: 38-)
Yönetim kurulu faaliyet raporu ile denetleme kurulu raporu ve kesin hesap bilanço raporunu inceleyip karar bağlar, ibra edip etmemek, organların asil ve yedekleri ile birlikte seçmek, şubelerin görev ve yetkileri bölümünde gösterilen faaliyetlere ilişkin kararı alır ve tüzükte şubelere tanınan yetkilerin kullanılması için Yönetim Kuruluna yetki verir, şubenin yaşamı ile ilgili mevzuat ve tüzük hükümlerine uyulması kaydıyla karar alır.
Şube Genel Kurul Toplantılarında, Genel Merkezden en çok iki kişi gözlemci olarak bulunur. Fakat oy kullanamazlar. Genel kurullarda hazır bulunacaklar, Divan Başkanı, Merkez Yönetim Kurulu Üyesi olabileceği gibi şubelerin üyeleri arasından olabilir.

ŞUBE YÖNETİMİNİN SEÇİMİ VE GÖREV DAĞILIMI
MADDE: 39-)
Şube Yönetim Kurulu, ana tüzüğün 18 ve 20. maddesinde ki esaslara göre nispi seçim usulüyle seçilir.Yönetim Kurulu üye sayısı 150’den fazla şubelerde 7 asil, 7 yedek;150 ve aşağı miktarda olan şubelerde 5 asil, 5 yedek olarak belirlenir ve seçilir.
Genel Kurulca, Yönetim kuruluna seçilenler, seçimi izleyen 7 gün içinde toplanır; aralarından bir başkan, bir vekili, bir şube sekreteri, bir mali sekreter, bir eğitim kültür ve sosyal hizmetler sekreteri seçerler. Yönetim Kurulu 7 olan şubelerde ayrıca bir istihdam sekreteri ve bir de sosyal işler sekreteri seçilir.

ŞUBE YÖNETİM KURULUNUN GÖREV VE YETKİLERİ
MADDE: 40-)
Şube yönetim kurulu, şubenin icra organıdır.
a-)Kanun ve tüzük hükümlerine, genel kurulca alınan kararlara göre çalışmalar yapar.
b-)Bilanço ve kesin hesapları, faaliyet raporunu hazırlanır ve Genel Kurula sunar.
c-)Şube için Genel Merkez Yönetim Kurulundan izin alarak her türlü menkul mal alır, ıskat eder, satar.
d-) Şube için Genel Merkez Yönetim Kurulundan izin alarak gayri menkul satın alır, satamaz. Ancak Şube Merkez Yönetim Kurul kararı ile satabilir.
e-)Şube için Genel Merkez Yönetim Kurulundan izni olmaksızın başka dernek veya kurum ve kuruluşlarla para, mal, bağış veya devrinde bulunamazlar. Dernek ve vakıflara, Genel Merkez Yönetim Kurulunun kararı olmadan mal ve para bağışında veya devrinde bulunamazlar. Sınırların dışında gelir getirici faaliyetler için Genel Merkez Yönetim Kurulundan izin almak zorundadır.
f-)Genel Kurul olağanüstü toplantıya çağırır.
g-)İlgili mercilerden izin almak suretiyle lokal ve lokaller açar.
h-)Kanun zorunlu kıldığı defterleri tutar veya tutturur.
ı-)Şube yararına balo, kermes, gezi vs. toplantılar düzenler. Merkez yönetim kurulunun yazılı talimatını almak kaydıyla piyango tertip eder tanıtıcı ve faydalı kitap, broşür, takvim,ajanda vs. bastırır, satar.
j-)Şube için gerekli personeli temin eder, görevlendirir, işlerine son verir, ücret, ikramiye, prim sosyal yardım, burs, harcırah, yolluk vs. tespit eder.
k-)Tüzükle ön görülen sair görevleri yapar ve Genel Merkezin Genel Kuruluna mevcut üyelerinin 1/5’ini delege olarak tespit eder, Genel Merkeze bildirir.
l-)Şubeler, çalışmalarını bölgesi dışında sürdüreceği zaman Genel Merkez Yönetim Kurulunun tasvibini almak zorundadır.
m-)Şube Yönetim Kurulu en az ayda bir defa toplanır. Şube faaliyetlerine ilişkin konuları görüşür ve karara bağlar.
n-)Başkanca, olağanüstü bir halin görülmesi veya iki yönetim kurulunun üyesinin yazılı istemleri üzerine Yönetim Kurulu, en geç bir gün sonra olağanüstü toplanır. Başkanında olağanüstü toplantıya çağrılma usulü aynı kurala tabidir. Olağan Yönetim Kurulu toplantılarına mazeretsiz ve izinsiz ard arda iki defa katılmayan veya bir yıllık çalışma dönemi içinde yapılan toplantıların 1/3’ne katılmayan üye istifa etmiş sayılır.Yönetim Kurulunun vermiş olduğu görevi veya tüzükle belirlenen görevi ard arda üç Olağan Yönetim Kurulu toplantısına kadar yapmayan veya ihmal eden Yönetim Kurulu üyesinin durumu, ilk Olağan Yönetim Kurulu toplantısında ilgili Yönetim Kurulu üyesi ile birlikte değerlendirilir. Gerekirse toplantıya katılan Yönetim Kurulu üyelerinin ¾’ün kararı ile Yönetim Kurulu üyeliği düşürülür. Düşürülen üyenin yerine tüzüğün 20-b maddesinde usule uygun olarak yazılı çağrı yapılır.
o-)Şube Yönetim Kurulu, üç ayda bir mali ve idari faaliyetlerini kapsayan raporla kaydedilen üyelerini Genel Merkeze göndermek zorundadır.
Genel Merkeze her yıl yıllık brüt gelirinin % 5’i oranında katılım payını düzenli olarak ödemekle yükümlüdür. Ödemeyen şubeler, Genel Merkez Genel Kuruluna katılamazlar.

ŞUBE YÖNETİM KURULU ÜYELERİNİN GÖREV VE YETKİLERİ
MADDE: 41-)
A-)BAŞKAN
a-)Yönetim Kurulu toplantılarına başkanlık eder.
b-)Organlara seçilenleri yasal süresi içinde Mülkiye Amirliğine bildirir.
c-)Şubenin amacı ile ilgili bölgesi dahilinde ki çalışmalara komite ve komisyonlara katılabilir veya başkanlık yapabilir.
d-)Yönetici ve personelden izahat alır, talimat verir.
e-)Mali konularda, mali sekreter ile imza atar. İdari konularda Genel Sekreter ile beraber imza atar.
f-)İdari ve kazai mercilere, gerçek ve tüzel kişilere ve kuruluşlara karşı, ancak şubeyi temsil eder.
g-)Şube Yönetim Kurullarının tespit edeceği miktarda kendisine verilen yetki ile günlük veya aylık harcama yapar.
B-)BAŞKAN VEKİLİ
Başkan bulunmadığı zamanlarda, onun görev ve yetkilerini taşır ve ona vekalet eder. Başkanın bulunmadığı zamanlarda mali konularda mali sekreter , idari konularda genel sekreterlerle birlikte imza atar.
C-) ŞUBE SEKRETERİ
Ana tüzüğün 22.maddesinin C bendinde belirtilmiş olan görev ve yetkileri şube içerisinde yerine getirir.
D-MALİ SEKRETER
Ana tüzüğün 22.maddesinin D bendinde belirtilmiş olan görev ve yetkileri şube içerisinde yerine getirir.
E-)EĞİTİM, KÜLTÜR VE SOSYAL HİZMETLER SEKRETERİ
Ana tüzüğün 22. maddesi E ve F bendinde belirtilmiş olan görev ve yetkileri şube içerisinde yerine getirir.

ŞUBE DENETLEME KURULU
MADDE : 42 -)
Şube denetleme kurulu ana tüzüğün 24. maddesine göre seçilir. Yine ana tüzüğün 25. maddesindeki görev ve yetkilere haizdir.

GENEL MERKEZİN ŞUBELER ÜZERİNDEKİ TASSARRUF VE HAKLARI
MADDE : 43 -)
Şube Yönetim Kurulları , Genel Merkez Yönetim Kuruluna karşı sorumludur. Şubeler, Merkez Yönetim Kurul kararlarının kendilerine tebliğinden itibaren, l5 gün içinde uymak zorundadırlar.
Genel Merkez , Yönetim Kurulu kararı ile dilediği zaman şube hesaplarına el koyar, denetler veya denetletebilir. Genel Merkez Yönetim Kurulu denetleme kararını şubelere en az l5 gün önce bildirmek zorundadır.
Şubelerin, Genel Merkezce veya herhangi bir nedenle kapatılmaları halinde her türlü menkul ve gayri menkul malları ile demirbaşları Genel Merkezin malıdır.

ŞUBELER VE TÜZÜK
MADDE : 44-)
Şubeler Ana Tüzükte belirtilen hükümlere uymak zorundadır.

TÜZÜK DEĞİŞİKLİĞİ
MADDE: 45-)
Dernek Ana Tüzüğü, derneğin en yüksek ve en yetkili organı olan Genel Kurulunca değiştirilir.
Tüzüğün uygulamada yetersiz görülen maddelerinin değiştirilmesine ve ihtiyaç duyulan yeni maddelerin tüzüğe ilave edilebilmesi , Genel Kurula katılmaya hak kazanan üyelerin 2/3’nün hazır bulunduğu toplantıda 2/3’nün oy çoğunluğuyla mümkündür.

TÜZEL KİŞİLİĞİN SONA ERMESİ
MADDE: 46- )
A-) DERNEĞİN GENEL KURUL KARARI İLE FESHİ
Dernek Genel Kurulu her zaman derneğin feshine karar verebilir.Genel Kurulun derneğin feshine karar verebilmesi için, Genel Kurula katılma hakkına sahip bulunan dernek üyelerinin en az 2/3’nün toplantıda bulunması şarttır.
İlk toplantıda çoğunluk sağlanamaması halinde, üyeler tüzüğün ilgili maddesine göre ikinci toplantıya çağırılır. İkinci toplantıya çağırılan üye sayısı ne olursa olsun fesih konusunu görüşebilir. Feshe ilişkin kararın, toplantıda hazır bulunan üyelerin 2/3 çoğunluğu ile karar verilmesi zorunludur. Derneğin feshi, Yönetim Kurulu tarafından beş gün içinde Mülkiye Amirliğine yazı ile bildirilir.
B- ) MAHKEME KARARI İLE FESHİ
1-)Dernek tüzüğünde yasaya aykırılıklar veya eksiklikler tespit edildiği taktirde, bunların giderilmesi dernek yetkililerden yazılı olarak istenir. Bu istemin tebliğinden itibaren 30 gün içinde eksiklik giderilir.
2-)Olağan Genel Kurul toplantısı tüzükte belirtilen süre içerisine yapılmazsa veya kanunen teşkili zorunlu organlar oluşturulamaz ve mahallin en büyük Mülki Amirliğinin yazılı ihtarına rağmen, bu zorunluluk 90 gün içeriğinde giderilmezse Dernek Merkezinin bulunduğu yerin en büyük Mülki Amirinin yazılı ihbarı ve C. Savcılığının açacağı dava üzerine Asliye Hukuk Mahkemesi kararı ile dernek fesh edilir. Bu tür davalarda C. Savcısı duruşmada hazır bulunur. Mahkemece derneğin kapatılmasına dair verilen hükümde,derneğin tüm mal varlığının(para,mal ve haklarını) Körler Federasyonuna intikal ettiğine dair yer verilir. Kararın kesinleşmesinden sonra bir örneği,infaz edilmek üzere resen valiliğe gönderilir.
C-)KENDİLİĞİNDEN DAĞILMA (İNFİSAH):
Dernek kuruluş amaç ve şartlarını kaybettiği veya acze düştüğü veya Yönetim ve Denetleme Kurullarını, dernekler kanunu ve tüzüğünü ilgili maddelerinde göre kurulası imkan kalmadığı hallerde veya üst üste iki Olağan Genel Kurul Toplantısının yapılmaması halinde kendiliğinden dağılmış sayılır
D-)TASVİYE ŞEKLİ
Dernek Genel Kurul kararı ile fesh edilir veya mahkeme kararı ile kapatılır veya infisah olursa mal varlığının ne olacağı hususunda ayrıca Genel Kurulca kararlaştırılır. Tasfiye veya intikal hükümet komiseri veya maliye temsilcisini gözetiminde yapılır.

SANDIK KURULMASI
MADDE : 47-)
Dernekler kanunu 89. maddesi ve bu konuda çıkan yönetmeliklere uyması kaydı ile dernek üyelerinin yiyecek giyecek ve zaruri ihtiyaç malzemelerinin ve diğer mal ve hizmetlerle kısa vadeli kredi ihtiyaçlarını karşılamak,dernekçe gerçekleştirilecek faaliyetler ve bu faaliyetleri gelir sağlamak amacıyla sandık kurulur.

LOKAL, KÜTÜPHANE VE DİNLENME TESİSLERİ AÇMAK
MADDE : 48-)
Dernek üyelerinin birbirleriyle daha yakından tanışıp, bağlarını kuvvetlendirmek ve dinlenmelerini ve eğitim hizmetlerini temin amacıyla merkez ve şubeleriyle gerekli izni alarak lokal, kütüphane ve dinlenme tesisleri açabilir.

ŞUBELERİN YARDIM TOPLAMA BİÇİMİ
MADDE: 49-)
Dernek şubeleri Genel Merkez Yönetim Kurulunun izni olmadıkça Genel Merkez adına yadım toplayamazlar.

GEÇİCİ HÜKÜMLER
MADDE: 50-)
Dernek kuruluşunu müteakip yapılacak ilk Genel Kurulda derneğe kayıtlı bütün üyeler, genel Kurula katılma hakkına sahiptir. Bundan sonraki yapılacak genel Kurullarda tüzükteki delege esası uygulanır.

MADDE : 51-)
İlk Genel Kurul yapılıncaya kadar, talep halinde şube açmaya Kurucular Kurulu yetkilidir.

MADDE: 52-)
Bu tüzük hakkında İç İşleri Bakanlığı’nca düzeltme öngörüldüğü takdirde, Genel Merkez Yönetim Kurulu tüzük tadiline yetkilidir.

DERNEĞİN KURUCULARI

1-)Osman SEZER
İsmail oğlu TC. İşçi Şefkat Mah. Erdoğan Sok. 10/10 Keçiören/Ankara
2-)Yusuf ŞAR
Cuma oğlu TC. İşçi 19 Mayıs Cad. Manolya apt. 7/2 Keçiören/Ankara
3-)Şule AKDAĞ
Hayri kızı TC. Psikolog Fatih Mah. Mevlevi Cad. 8/7 Fatih Apt. Fatih /Ankara
4-)Zeki IŞIK
İlyas oğlu TC. Emekli Kent Koop Mah. Özyöremiz Sit. D/2 Yenimahalle/ Ankara
5-)Faruk YILMAZ
Etem oğlu TC. İşçi Misket Mah. 17. sok. No:83 Mamak/Ankara
6-)Ramazan BAKIRCI
Kanber oğlu TC. İşçi Mareşal Çakmak Mah. Köşe Cad. No:14/5 Sincan/Ankara
7-)Müslüm TEKÇE
S. Ahmet oğlu TC. İşçi Topçu Mah. Elvankent B B9 9/8 Etimesgut/Ankara

YÖNETİM KURULU

GÖREVİ	ADI SOYADI
Başkan	Mesut BULUT
Başkan Yardımcısı	Bülent YEŞİLBAĞ
Mali Sekreter	Müslüm KILIÇ
Genel Sekreter	Olgun YILMAZ
Teşkilatlandırma Sekreteri	Zeki IŞIK
Eğitim Kültür Sekreteri	Sevgi FİLİZ
Sosyal Hizmet ve Tanıtma Sekreteri	Müslüm TEKÇE

başa dön

29 MART SEÇİMLERİNE GİDERKEN ENGELLİ BİREYLERİN BELEDİYELERİN UYGULAMALARINDAN KAYNAKLANAN SORUNLARI, BEKLENTİLERİ VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİMİZ

Nüfusun artması ile birlikte, ihtiyaçlarında artmış olması yerel yönetimlerden beklentileri de artırmıştır. Siyasi iktidarlar da, oluşan bu manzaraya paralel olarak yerel yönetim kuruluşlarının yetkilerini çoğaltma yoluna gitmişlerdir. Yetkilerin yerel yönetim birimlerinde toplanmasının bir sonucu olarak engelliler ile ilgili politikaların oluşması başta olmak üzere onların sorunlarının çözümü konusunda yasalarla özellikle de belediyeler yetkili ve görevli kılınmıştır. Ne var ki, gerek yasal düzenlemelerin gerekse de somut olarak uygulanan politika ve yapılan çalışmaların yeterli olduğunu söylemek oldukça güçtür. Sadece göstermelik birkaç çalışmanın ötesine geçmeyen belediye uygulamaları engelli vatandaşlarımızı adeta hayal kırıklığına uğratmıştır.
Bu alandaki yasal düzenlemelerin yetmezliği bir yana, yasaların bazen yeterince bilinmemesi, bazen da, keyfi olarak uygulanmaması ne yazık ki umutlarımızı 29 Mart sonrasında oluşacak siyasal tabloya bağlamamıza yol açmıştır. Bu yazıda, öncelikle, yerel yönetim kuruluşlarının başında gelen belediyelerin uygulamaları ile ilgili ne tür sorunların olduğu tespit edilecek, sonra, mevcut hukuksal düzenlemelerin belediyelere yüklediği görevler anlatılacak ve nihayet çözüm önerilerimiz kamuoyu ile paylaşılacaktır.

Belediyelerin uygulamalarından kaynaklı sorunlar:
1) Ulaşıma ilişkin sorunlar:
Bilindiği gibi, Şehir içi ulaşım hizmetleri belediyeler tarafından yapılmaktadır. Ancak son yıllarda belediyelerin bu hizmetleri özelleştirmiş olması engellilerin bu hizmetlerden yeteri kadar faydalanmaları bakımından oldukça büyük bir sıkıntı yaratmaktadır. Zira bu hizmeti belediyeler adına özel olarak gerçekleştiren firma ya da kuruluşlar, engellilere yasaların öngördüğü biçimde hizmeti sunmayı kabul etmemektedir. Sorun, hem yasalardaki yetersizliklerden, hem de uygulamada belediyelerin keyfi tutumlarından kaynaklanmaktadır. Bu alanda Türkiye’de uygulama birliğinin, tek bir uygulama standardının Bulunduğunu söyleyebilmek oldukça zordur. Sözgelişi; İstanbul’da engelliler bütün ulaşım araçlarından ücretsiz olarak yararlanırken, Ankara’da metro hizmetinden indirimli özel halk otobüsü hizmetinden zaman, zaman indirimli belediye otobüslerinden de ücretsiz yararlanmaktadırlar. Otobüslerin az olması ve buna bağlı olarak kalabalık olması engelliler için otobüse binmeyi adeta çile haline getirmektedir. Aslında bir yandan da Ankara Büyük Şehir Belediyesinin çifte standartlı bu uygulaması, Ankara’da yaşayan engelli bireyler ile diğer kentlerde yaşayan bireyler arasında büyük bir eşitsizliğe de neden olmaktadır.

2) Ulaşılabilir ve yaşanabilir çevrenin yaratılamamış olması:
Bu başlık Kapsamında üzerinde durulması gereken ilk husus, yol ve yaya kaldırımlarının engellilerin serbestçe dolaşabileceği bağımsız hareket edebileceği biçimde belirlenen standartlarda yapılamamış olmasıdır. Bundan başka, Gelişigüzel park edilen taşıtların da engellilerin cadde, sokak ve kaldırımlarda rahat bir şekilde yürüyebilmelerini güçleştirdiği de önemle vurgulanmalıdır. Bilhassa görme engelli vatandaşlarımız, beyaz bastonları ile yol ve kaldırımlarda yürürlerken, yukarıda saydığımız olumsuzluklardan oldukça etkilenmektedirler. Ayrıca yol ve kaldırımlar her ay bozulup yeniden yapılmakta; Bu çalışmalar sırasında engelliler de oldukça zorlanmaktadır. Oysaki 3194 sayılı imar kanun’una 572 sayılı KHK ile eklenen Ek–1. maddeye göre; “Fiziksel çevrenin özürlüler için ulaşılabilir ve yaşanabilir kılınması için, imar planları ile kentsel, sosyal, teknik altyapı alanlarında ve yapılarda, Türk Standartları Enstitüsünün ilgili standardına uyulması zorunludur.”
Bu düzenlemenin üzerinden yaklaşık 12 yıl geçmiş olmasına rağmen, hemen hiçbir belediyenin nazım imar planında bu hükmün gereğinin yer aldığına rastlamak mümkün olamamıştır. Bu tespitin en büyük kanıtı, uygulamada bu standartlar dahilinde bir örneğin görülememiş olmasıdır. Her zamanki gibi yaya yol ve kaldırımlar hâlâ gelişigüzel yapılmaktadır. Bir başka sorun da engellilerin yaşadıkları binaların onların kolayca hareket edebilecekleri bir tarzda inşa edilememiş olmasıdır. Bu bağlamda en temel olumsuzluk, belediyelerin denetim zaafları ve bu durumu çoğunlukla da görmezden gelmeleridir. Üstelik 634 sayılı kat mülkiyeti kanun’unun 42. maddesine 5378 sayılı kanunla eklenen fıkranın emredici düzenlemesi karşısında uygulamanın eskiden olduğu gibi sürmesinin düşündürücü olduğu kanısındayız. Anılan düzenleme; “Özürlülerin yaşamı için zorunluluk göstermesi hâlinde, proje tadili kat maliklerinin en geç üç ay içerisinde yapacağı toplantıda görüşülerek sayı ve arsa payı çoğunluğu ile karara bağlanır. Toplantının bu süre içerisinde yapılamaması veya tadilat talebinin çoğunlukla kabul edilmemesi durumunda; ilgili kat malikinin talebi üzerine bina güvenliğinin tehlikeye sokulmadığını bildirir komisyon raporuna istinaden ilgili mercilerden alınacak tasdikli proje değişikliği veya krokiye göre inşaat, onarım ve tesis yapılır. İlgili merciler, tasdikli proje değişikliği veya kroki taleplerini en geç altı ay içinde sonuçlandırır. Komisyonun teşkili, çalışma usulü ile özürlünün kullanımından sonraki süreç ile ilgili usul ve esaslar Bayındırlık ve İskân Bakanlığı ile Özürlüler İdaresi Başkanlığı tarafından müştereken hazırlanacak yönetmelikle belirlenir.” Denmektedir. Kanun’un öngördüğü yönetmelik, 22 Nisan 2006 tarih ve 26147 sayılı resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu kapsamda yapılması gereken, Binalar inşa edilirken verilen inşaat ruhsatlarında bu hususun bulunup bulunmadığının saptanması, şayet bu husus gözden kaçmış ise, binalara yapı kullanma izni verilirken bu eksiğin tamamlattırılmasıdır. Belirtelim ki, …
Gerek bina girişlerinin, gerek bina içindeki asansörlerin, gerekse de engellilerin yaşadıkları konutların engellilerin kullanımına uygun olarak donatılamamış olması oldukça yaşamsal bir sorun olmaya devam etmektedir.
Yaşanabilir, erişilebilir ve ulaşılabilir bir çevrenin sağlanmasında önemli olan bir başka nokta da, engellilerin bilgiye ulaşmalarının sağlanması bakımından gerekli tedbirlerin alınmış olmamasıdır. Oysa bu hususta Türkiye tarafından imzalanıp TBMM tarafından 5825 sayılı kanunla uygun bulunan “Birleşmiş Milletler Engelli Kişilerin Hakları Sözleşmesi” emredici hükümler koymaktadır. Gerçekten de anılan sözleşmenin “Erişilebilirlik/Ulaşılabilirlik” başlıklı 9. maddesine göre; 1. Taraf Devletler özürlülerin bağımsız yaşayabilmelerini ve yaşamın tüm alanlarına etkin katılımını sağlamak ve özürlülerin diğer bireylerle eşit koşullarda fiziki çevreye, ulaşıma, bilgi ve iletişim teknolojileri ve sistemleri dâhil olacak şekilde bilgi ve iletişim olanaklarına, hem kırsal ve hem de kentsel alanlarda halka açık diğer tesislere ve hizmetlere erişimini sağlamak için uygun tedbirleri alacaklardır. Bu tedbirler erişim önündeki engellerin tespitini ve ortadan kaldırılmasını da içerecektir. Yine bu maddenin aynı paragrafının (b) bendi; “Elektronik hizmetler ve acil hizmetler de dahil olmak üzere bilgi ve iletişim araçları ile diğer hizmetler.” Demek suretiyle konunun önemine vurgu yapmış, aynı maddenin 2. paragrafının (d) ve müteakip bentlerine göre ise;
(d) Kamuya açık binalar ve diğer tesislerde Braille alfabesi ve anlaşılması kolay biçimde işaretlemeler yapılması;
(e) Kamuya açık binalara ve tesislere erişimi kolaylaştırmak için rehberler, okuyucular ve profesyonel işaret dili tercümanları dâhil çeşitli canlı yardımların
ve araçların sağlanması;
(f) Özürlülerin bilgiye erişimini sağlamak için onlara uygun yollarla yardım ve destek sunulmasının teşvik edilmesi;
(g) Özürlülerin Internet dâhil yeni bilgi ve iletişim teknolojilerine ve sistemlerine erişiminin teşvik edilmesi;
(h) Erişilebilir bilgi ve iletişim teknolojileri ve sistemlerinin tasarım, geliştirme ve dağıtım çalışmalarının ilk aşamadan başlayarak teşvik edilmesi ve böylece bu teknoloji ve sistemlere özürlüler tarafından asgari maliyetle erişilebilmesinin sağlanması” gerekmektedir. Ne var ki, sayılan bu hususlarda belediyelerin ne tür çalışmaları olduğunu bilme şansı da yoktur. Ayrıca bu noktada eğitimin önemi de reddedilemez bir olgu olarak karşımıza çıkmaktadır. Nitekim az yukarıda sözünü etimiz sözleşmenin 9. maddesinin 2. paragrafının (ç) bendi de “İlgili kişilerin özürlülerin karşılaştığı ulaşılabilirlik sorunlarıyla ilgili olarak eğitilmesi;” Demek suretiyle sorunun önemine vurgu yapmıştır.

3) Engellilerin İstihdamına katkıda bulunamamaları sorunu;
Bu noktada bir başka sorun da, engellilerin istihdamları konusunda belediyelerin çalışmalarının ya hiç bulunmaması, ya da yetersiz olmasıdır. Bu alanda, belediyeler hiçbir örgütlenme içerisinde olmadıkları gibi hiçbir teknik donanım ve bilgiye de sahip değillerdir. Bu konuda bir çalışma yapmak için beklenen ölçüde siyasi iradelerinin olduğu da ne yazık ki söylenemez.

4) Engellilerin Rehabilitasyonlarına olan katkılarının bulunmaması;
Bilhassa, yaşları olgunlaşmış olup da, eğitim imkânı bulamayan engelli bireylerin toplum hayatına katılabilmelerini sağlayan rehabilite edilmiş olmaları gereğinin herkesçe kabul edildiği günümüzde, belediyelerin de onların topluma katılmaları için önemli görevleri bulunduğunu kabul etmek gerekir. Ancak, belediyelerin konunun öneminin farkında olduklarını söylemek oldukça güçtür. Üstelik bu hususta yasal görevleri de bulunmalarına rağmen belediyelerin böyle bir çalışmalarının mevcudiyeti konusunda bir somut bilgi mevcut değildir. Oysa, 5378 sayılı kanun’un 9. maddesinin 5. fıkrası: “Sosyal ve mesleki rehabilitasyon hizmetleri belediyeler tarafından da verilir. Belediyeler bu hizmetlerin sunumu sırasında gerekli gördüğü hallerde, halk eğitim ve çıraklık eğitim merkezleri ile işbirliği yapar. Özürlünün rehabilitasyon talebinin karşılanamaması halinde özürlü, hizmeti en yakın merkezden alır ve ilgili belediye her yıl bütçe talimatında belirlenen miktarı hizmetin satın alındığı merkeze öder.” Demek suretiyle açıkça belediyelerin engellilerin sosyal ve mesleki rehabilitasyonlarının sağlanması konusunda belediyelere görev ve sorumluluk yüklemektedir. Ne var ki, bu alanda belediyelerin çok bilimsel ve gerçekçi bir çalışma yaptıkları söylenemez.

5) Hizmetin sunumunda ayrım gözetmeme, genel ve eşit davranma;
Hizmetlerin sunumundaki en önemli sorunlardan biri de bu hizmetin herkesi kapsayacak bir şekilde ayrım gözetmeksizin eşit olarak sunumudur. Özellikle engelliler ile diğer bireyler arasında çoğu zaman ayrımcılık yapıldığı görülmektedir. Yine engel gurupları arasında da gözle görülür biçimde ayrımcı uygulamalar görülebilmektedir. Gerek işe alınmada, gerek camekân büfe ve benzeri imkânların dağıtılmasında, gerekse de sosyal yardım organizasyonlarında bu olumsuzluğa çoğu kez rastlanmaktadır. Örneğin; belediyeler çok sıklıkla tekerlekli sandalye dağıtırlarken, görme engellilerin cadde ve sokaklarda yürürken kullandıkları beyaz bastonu dağıtmayı ihmal etmektedirler. Diğer engel guruplarının ihtiyaç duydukları araçlar bakımından da durum pek farklı değildir. Bu durum aslında ciddi bir sıkıntı yarattığından çözülmesi gereken bir sorun olarak önümüzde durmaktadır. ,

6) Hizmetlerin sunumunda örgütlenme sorunu:
Bir hizmetin etkin verimli ve işlevsel olmasının yegâne yolu o hizmetin örgütlü biçimde sunulmasına bağlıdır. Gerek yasal düzenlemeler, gerekse de son yıllarda oluşan uygulamalara bakarak bu alanda nisbi bir gelişmenin olduğu söylenebilirse de istenilen düzeye gelinemediği bir gerçektir. Bilhassa, belediyelerin kurdukları danışma merkezleri yoluyla engellilere götürmek durumunda oldukları hizmetleri koordine etmek istedikleri bilinmekte ise de, engelli danışma merkezleri kurulurken buralarda görev alan kimselerin liyakat ilkesi göz önünde bulundurulmadan politik mülahazalarla seçilmiş olmaları çoğu zaman işin ehli olmamaları nedeniyle işlerin aksadığı bir gerçektir. Mevzuata uygun donanımlı bir merkezin kurulabilmesi konusunda eda bir irade olmayınca, yapılan icraatların göstermelik olmaktan öteye gitmesi mümkün olamamaktadır. Ayrıca bu merkezleri yasanın öngörmesine rağmen kurmayan pek çok belediye de mevcuttur.

7) Diğer sorunlar:
Bu başlık altında başka bazı sorunlar üzerinde kısaca durmak istiyoruz. Bunlardan ilki, son yıllarda belediyelerin sıklıkla dağıttıkları ayni yardımlardır. Bu yardımlar yapılması sırasında ihtiyaç sahiplerinin belirlenmesinde objektif kriterlerden çok başka ölçütlerin kullanılması ciddi bir sorundur. Ayrıca belirtelim ki, önemli olan engelli insanlara balık yemeyi değil, balık tutmayı öğretmek, yani, onları üretime katma yönünde politikalar geliştirmektir. Yoksa hazıra dağ dayanmaz kuralından hareketle, sürekli yapılacak geçici yardımlarla onların yaşamlarını idame ettirmesini sağlamak pek mümkün olamayacaktır. İkinci bir sorun da, belediye hizmetlerinin planlanmasında sivil toplum örgütlerinin görüş ve düşüncelerine çok fazla yer verilmemiş olmasıdır. Katılımcı demokrasi anlayışının bir sonucu olarak kanımızca hizmetlerin planlanması, sunulması ve etkin bir biçimde tekrarlanmasının, eşit ve herkesi kapsayacak bir şekilde götürülmesinin engelliler alanındaki sivil toplum örgütlerinin de bu sürece katılmalarıyla gerçekleşebileceği açıktır.
Bundan başka 5393 sayılı belediye kanun’u ve diğer bazı hukuksal metinlerde belediyelere verilen görevlerin ya hiç bilinmemesi, ya da bilinmesine rağmen uygulanmaması da sadece engelliler olarak bizim değil ülkemizin genel bir sorunudur.

II. ÖNERİLERİMİZ
Buraya kadar sıraladığımız sorunlar elbette çözülemez sorunlar değildir. Bu sorunların çözümü konusunda uzun yıllara dayanan pek çok bilimsel çalışma mevcuttur. Ancak, sorunLARIN çözümünün en büyük REÇETESİNİN SAMİMİ BİR siyasi iradeNİN ORTAYA KONULMASINDA OLDUĞU DA unutulmamalıdır. Makyaj, göstermelik ve peşin hükümlü uygulamalar yerine gerçekçi, bilimsel, akla dayanan, ortak düşünce sentezine dayalı bir çözümün ideal bir çözüm yolu olduğu muhakkaktır. Bu tespit ve düşünceden hareketle aşağıdaki önerilerimiz ortaya konulacaktır.

Ulaşım bütün engellilere ücretsiz olarak sağlanmalı, böylece farklı kentlerdeki farklı uygulamalara son verilmelidir. Ulaşım araçlarının engellilerin kullanımına uygun dizayn edilmesine büyük önem verilmelidir. Metro çıkış ve girişleri engelliler için güvenli bir şekilde yapılmalı metro aracının yaklaştığı yer ile yolcuların beklediği yer arasına mutlaka tehlike sınırını gösteren belirleyici işaretler konulmalıdır. Ayrıca, şehir içi taşımayı gerçekleştiren otobüslerin bulunduğu durağı bildiren sesli anonslar yapılmalı, otobüs sürücülerine kapıyı açıp kapatırlarken otobüste engelli varsa daha özenli davranmaları bildirilmelidir.
Alt yapı ve yapılarda mevzuatın öngördüğü standartlara uyulmalı; Bu kapsamda inşaat projesinde engellilerin kullanabilecekleri tarzda ayrıntılara yer verilmesi sağlanmalıdır. Ayrıca engellilerin kullanımına uygun yapılmayan binalara yapı kullanma izni verilmemelidir. Yine gelişigüzel kaldırımları işgal eden araçlara etkin ve caydırıcı cezalar verilmelidir.
Engellilerin Çalışma yaşamına katılmaları hususunda belediyeler gerçek bir katalizör işlevinde bulunmalı, öncelikle çalıştırmaları gereken oranda engelli çalıştırmaktan kaçınmamalı, engellilerin serbest girişim yoluyla iş kurmalarını teşvik etmeli, dağıttıkları tezgâh ve büfelerin engellilere öncelikle ve onların para kazana bilecekleri mekânlarda tahsis edilmesine özen gösterilmelidir. Normal bireylere verilen beceri kurslarından engellilerin de yararlandırılması konusunda bilimsel çalışmalar yapılarak onların bu kurslara katılmaları sağlanmalı; ya da onlara ayrıca bu kurslar verilmelidir. Aynı şekilde engelli ailelerine de çalışma yaşamına katılmaları bakımından yardımcı olunmalıdır. Örneğin; Engelli, her hangi bir işte çalışma imkânı bulamamış ise, onun eşine ve ya ona bakan yakınlarına beceri kazandırılmalı ve belediyenin her türlü iş imkânından yararlandırılmalıdır.
Belediyeler, engellilerin mesleki ve sosyal rehabilitasyon hizmetlerinden yararlandırılmaları kapsamında yasa ile kendilerine verilen yükümlülüklerin yerine getirilmesi için gerekli kurumları oluşturmalı ve bu hizmetleri bir an önce vermeye başlamalıdır.
Engellilerin toplumdaki farkındalığının artırılması çalışmalarına bir an önce başlanmalıdır. Bu bağlamda Birleşmiş milletler Engelli kişilerin hakları sözleşmesinde de öngörüldüğü üzere aşağıdaki tedbirler alınmalıdır.

(a) Aile dâhil toplumun her kesiminde özürlülere yönelik farkındalığın arttırılması ve özürlülerin hakları ve insanlık onurlarına saygı duyulmasını teşvik etmek;
(b) Yaşamın her alanında özürlülere yönelen klişeler, önyargılar, incitici uygulamalar ile cinsiyet ve yaş temelli ayrımcı davranışlarla mücadele etmek;
(c) Özürlü bireylerin kapasiteleri ve katkılarına ilişkin farkındalık yaratmak.
Bu amaca yönelik tedbirler aşağıdakileri içermektedir:
(a) Toplumda farkındalık yaratmaya yönelik etkin kampanyaların tasarlanması, başlatılması ve sürdürülmesi:
Özürlü bireylerin haklarının kabul edilebilirliği konusunda toplumun eğitimi;
Özürlülere yönelik olumlu yaklaşımların ve toplumsal farkındalığın artırılması;
Özürlü bireylerin becerileri, meziyetleri ve yeteneklerinin işyerlerine ve iş piyasasına katkısının toplumca tanınmasını, bireylerin insan haklarına saygıyla yaklaşmasını teşvik etmek;

Belediye hizmetlerinin eşitlik dâhilinde ayrım yapılmadan götürülmesi sağlanmalı; Bu arada engelli gurupları arasında da hizmet sunumunda her hangi bir ayrım yapılmamalıdır.
Belediyelerin engellilere hizmet götürürken hizmetin koordineli bir biçimde yürütülmesini sağlamaları, bu bağlamda, engelli danışma merkezlerinin kurulmasını gerçekleştirmeleri gerekmektedir. Ancak, kurulan bu engelli danışma merkezlerinde en az bir sosyolog, psikolog, sosyal çalışmacı, fizyoterapist, hekim ve yeteri kadar diğer personel bulunmalıdır. Bu personelin engelliler alanında uzmanlaşmış ya da deneyim kazanmış olmasına dikkat edilmelidir.
Belediyeler mevzuat ile kendilerine verilen görevleri eksiksiz yerine getirmeli; Bu konuda karşılaşacakları sorunlar ile diğer hizmetlerin planlanmasında sivil toplum örgütleri ile ortak çalışmalıdır. Ayrıca hiç olmazsa bir birim müdürü engelliler arasından seçilmeli; Ayda bir toplanan ve engelli örgütlerinin temsilcilerinden meydana getirilen engelliler meclisi oluşturulmalıdır. Bu meclisin oluşturulmasında engelli örgütleri arasında bir ayrım gözetilmemeli, engelli örgütlerinin bu meclise eşit oranda katılmaları sağlanmalıdır.

HAZIRLAYAN

AVUKAT
OSMAN SEZER

başa dön

ÇANKAYA İLÇESİNDE YAŞAYAN ENGELLİLER İÇİN TATİL PROJESİ

Amaç:Çankaya ilçesinde yaşayan tüm engellilerin toplumla birlikte en kaliteli bir şekilde eğlenmeleri ve dinlenmelerini sağlamak.

Kapsam:Çankaya Belediyesi,Kent konseyi engelliler meclisi,Sivil toplum örgütleri,Tatil yeri, Tüm engellileri ve Ailelerini kapsar.

Hedef:Çankaya sınırları içinde yaşayan tüm engellileri ve Ailelerini süreç içerisinde Tatil yoluyla tatil olanaklarından faydalandırtmak ve doğanın güzellikleriyle bütünleştirmek hedeflenmektedir.

Gerekçe:Çankaya Belediyesi sosyal sorumluluk anlayışı çerçevesinde tatile gitme olanağı olmayan engellilerin doğa zenginliklerinden en üst düzeyde yararlandırtmayı planlamıştır.

Uygulayıcı kurum::Çankaya Belediyesi ve Kent konseyi Engelliler Meclisi.

Tatil yeri:Engellilerin kolayca ulaşabileceği bir yer olmalıdır.Bu durum engellilerin tatil yerinin imkanlarından en kaliteli bir şekilde yararlanmalarını sağlayacaktır.

Tatil dönemi:Üç dönem olacaktır.

Tatilin süresi:On (10) gün oacaktır.

Kişi sayısı:Her dönem için katılımcıların sayısı Altmış (60)kişi olacaktır.

Tatil başlangıcı:01.07.2011 tarihinde başlayıp 31.07.2011 tarihinde sona erecektir.

Tatile katılma koşulları:18 yaş ve üzeri breyler,18 yaş altı kişiler ise velisi veya refakatçisi olmak koşulu ile tatile katılabilir.

Görevli sayısı:Her dönem için Çankaya belediyesi tarafından on (10) kişi görevlendirilecektir.Görevlenditilecek kişilerin tatil öncesinde engellilik konusunda eğitim seminerinden geçirilmeleri yararlı olacaktır.

Sağlık Personel sayısı:her dönem için 2 Doktor 3 Hemşire bulunmasında yarar görülmektedir.

Tahmini tatil gideri:Her dönem için 40 000 (kırk bin)TLToplam üç dönem gider toplamı 120 000 (yüzyirmi bin)TL dir.

Hazırlayavan:Çankaya Belediyesi Engelliler Meclisi Yürütme kurulu üyesi Mesut Bulut.

başa dön